De gedifferentieerde premie Werkhervattingskas, kortweg Whk-premie, is een werkgeverspremie voor de financiering van Ziektewet- en WGA-uitkeringen. Voor middelgrote en grote werkgevers kan de eigen uitkeringshistorie invloed hebben op de hoogte van deze premie. Een foutieve uitkeringstoerekening kan daardoor meerdere jaren financieel doorwerken.
Veel organisaties verwerken de jaarlijkse Whk-beschikking direct in de salarisadministratie. Toch is het verstandig om de beschikking ook inhoudelijk te controleren. De gegevens waarop de premie is gebaseerd, zijn namelijk niet altijd juist of volledig.
Waaruit bestaat de Whk-premie?
De gedifferentieerde premie Whk bestaat uit 2 onderdelen:
- de premiecomponent Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten, oftewel WGA;
- de premiecomponent Ziektewet voor flexibele arbeidskrachten, oftewel ZW-flex.
De WGA-premie financiert de eerste 10 jaar van WGA-uitkeringen. De ZW-flexpremie financiert Ziektewetuitkeringen aan onder meer medewerkers die ziek uit dienst gaan.
UWV berekent jaarlijks de landelijke premieparameters. De Belastingdienst stelt vervolgens het premiepercentage per werkgever vast en stuurt daarvoor een beschikking of mededeling.
Ben je eigenrisicodrager voor de WGA of Ziektewet? Dan betaal je voor dat betreffende onderdeel geen publieke gedifferentieerde premie. Je organisatie draagt dan zelf het financiële risico en de verantwoordelijkheid voor de uitvoering.
Hoe wordt de hoogte van de Whk-premie bepaald?
De berekening hangt af van de grootte van je organisatie. Daarbij kijkt UWV naar de premieplichtige loonsom van 2 jaar eerder.
Een kleine werkgever betaalt een premie die is gebaseerd op de sector. Voor een middelgrote werkgever bestaat de berekening uit een combinatie van een sectorale en een individuele premie. Bij een grote werkgever is de premie in sterkere mate gebaseerd op de eigen uitkeringslasten.
De grenzen tussen kleine, middelgrote en grote werkgevers veranderen ieder premiejaar. Voor 2027 geldt een werkgever met een premieplichtige loonsom tot € 1.135.000 als klein. Gebruik daarom altijd de actuele parameters van het betreffende premiejaar.
De hoogte van de premie hangt onder andere samen met:
- de omvang van de premieplichtige loonsom;
- de sectorindeling van de werkgever;
- toegerekende Ziektewet- en WGA-uitkeringen;
- de publieke verzekering of het eigenrisicodragerschap.
Vooral de toegerekende uitkeringslasten verdienen aandacht. Die gegevens bepalen mede hoeveel premie je organisatie betaalt.
Wat staat er op de Whk-beschikking?
De Belastingdienst stuurt middelgrote en grote werkgevers jaarlijks een beschikking met het vastgestelde gedifferentieerde premiepercentage. Kleine werkgevers ontvangen een mededeling met de sectorale premie. Voor eigenrisicodragers is het percentage voor het betreffende risico nihil.
Op de beschikking staat het totale Whk-percentage en de afzonderlijke percentages voor WGA en ZW-flex. De achterliggende medewerkers en uitkeringslasten staan niet gespecificeerd op de beschikking zelf.
Daar zit in de praktijk een belangrijk aandachtspunt. De beschikking komt vaak binnen bij de financiële administratie. De afdeling die verantwoordelijk is voor verzuim, inzetbaarheid of re-integratie ziet het document niet altijd. Juist daar is vaak de kennis aanwezig om te beoordelen of een uitkering terecht aan de organisatie is toegerekend.
Een goede controle vraagt daarom om samenwerking tussen financiën, salarisadministratie, HR en verzuim.
Waarom kan de Whk-premie te hoog zijn?
De premie kan te hoog uitvallen wanneer uitkeringslasten onterecht of onjuist aan je organisatie zijn toegerekend. Denk bijvoorbeeld aan een onjuiste eerste ziektedag of een uitkering die onder een uitzonderingssituatie valt.
Ook veranderingen binnen een organisatie kunnen fouten veroorzaken. Bij een fusie, overname, splitsing of overgang van onderneming moet duidelijk zijn welk deel van de uitkeringslast aan welke werkgever toebehoort. Een onjuist verwerkt overgangspercentage kan jarenlang gevolgen hebben.
Daarnaast kunnen bijzondere situaties spelen, zoals:
- een no-riskpolis;
- ziekte als gevolg van zwangerschap of bevalling;
- een eerdere werkgever die verantwoordelijk is;
- een uitkering die inmiddels is aangepast of beëindigd.
Niet iedere Ziektewet- of WGA-uitkering hoort automatisch in de individuele Whk-premie van je organisatie terecht te komen.
Wat is het verschil tussen de beschikking en de instroomlijsten?
De Whk-beschikking toont het premiepercentage. De instroomlijsten van je organisatie geven inzicht in de medewerkers en uitkeringen die bij de berekening een rol spelen.
Door de instroomlijsten te vergelijken met de eigen personeels- en verzuimadministratie, kun je mogelijke afwijkingen herkennen. Alleen controleren of het percentage goed in de loonadministratie is overgenomen, is daarom onvoldoende.
De belangrijkste vraag is niet alleen: “Hebben we het juiste percentage toegepast?” De vraag is vooral: “Zijn de uitkeringslasten achter dit percentage terecht aan ons toegerekend?”
Kun je bezwaar maken tegen de Whk-beschikking?
Ben je het niet eens met de beschikking? Dan kun je in beginsel binnen 6 weken na de dagtekening bezwaar maken. Het is daarom belangrijk om de beschikking direct na ontvangst te beoordelen.
De bezwaartermijn biedt de meest directe route om fouten aan te kaarten. Wacht je met de controle tot na deze termijn, dan zijn de mogelijkheden beperkter.
Wat als de bezwaartermijn is verstreken?
Na het verstrijken van de bezwaartermijn kan in bepaalde situaties een verzoek om herziening of ambtshalve vermindering worden ingediend. Voor beslissingen geldt in het algemeen een termijn van 5 jaar na het einde van het jaar waarop de beslissing betrekking heeft. De precieze mogelijkheid en uitkomst hangen af van de feiten, de beschikking en de toepasselijke regelgeving.
Dit wordt vaak verjaring genoemd. Zodra een jaar buiten de geldende termijn valt, kan een organisatie de financiële correctiemogelijkheid geheel of gedeeltelijk verliezen. Het is daarom verstandig om oudere premiejaren niet onnodig te laten liggen.
Wanneer is een Whk-controle interessant?
Een controle is vooral relevant voor middelgrote en grote publiek verzekerde werkgevers. Ook organisaties met veel flexibele arbeid, personeelsmutaties of ziekte-uitstroom lopen een groter risico op onjuiste toerekeningen.
Denk aan onderwijsorganisaties, uitzendorganisaties, retailers, zorg- en welzijnsorganisaties en kinderopvangorganisaties. In deze sectoren kunnen veel dienstverbanden, frequent verzuim en complexe uitkeringshistorie samenkomen.
Een controle kan ook zinvol zijn wanneer:
- de Whk-beschikking nooit inhoudelijk wordt beoordeeld;
- de afdelingen financiën en verzuim los van elkaar werken;
- er fusies, overnames of reorganisaties zijn geweest;
- de organisatie een hoge WGA- of ZW-flexpremie betaalt;
- de bezwaartermijn van eerdere beschikkingen is verstreken.
Controleer meer dan alleen het percentage
De Whk-premie is een beïnvloedbare kostenpost. Achter het percentage zitten gegevens, beslissingen en uitkeringstoerekeningen die controleerbaar zijn.
Wil je weten of jouw organisatie besparingskansen heeft? Vraag de vrijblijvende Whk-check aan. OAZ onderzoekt of de premie, uitkeringstoerekeningen en mogelijke herzieningskansen juist zijn vastgesteld.
